Rozwijanie produktu, którego głównym komponentem jest oprogramowanie, to nie lada wyzwanie. Dlatego w branży informatycznej do zarządzania produktem coraz częściej zatrudnia się product managerów. Ich zadaniem jest łączenie wiedzy z trzech obszarów – biznesu, technologii oraz UX – i wykorzystywanie jej do podejmowania zasadnych biznesowo decyzji, związanych z rozwojem produktu.
Z tego artykułu dowiesz się:
- kim jest product manager i jakie są jego główne zadania w firmie,
- jakie są najważniejsze obszary, za które jest odpowiedzialny,
- jakie powinny być role i kompetencje członków zespołu produktowego,
- czy typ produktu ma wpływ na pracę product managera,
- jakie są kompetencje idealnego product managera.
Role product managera są różne w zależności od wielkości firmy. W start-upach tę funkcję pełnią na początku założyciele. To oni decydują, jak rozwijać swój pomysł na biznes, by stał się on dochodowy i skalowalny. Wraz z rozwojem firmy pojawia się jednak potrzeba zatrudnienia osoby do zarządzania produktem i współpracy z IT. Na tym etapie bardzo często zatrudnia się product managera, któremu przekazuje się część obowiązków (ramka 1).

Słuchaj „Marketer+” Podcast
W kolejnych fazach rozwoju firmy dochodzą do tego dodatkowi pracownicy, którzy wspierają proces zarządzania produktem: badacze i projektanci UX, analitycy danych oraz project managerowie. Może też powstać zespół produktowy. Może, ale nie musi – zdarza się również tak, że „produktowcy” są członkami zespołów multidyscyplinarnych, w których skład wchodzą również m.in. programiści oraz testerzy.
Co robi product manager w firmie?
Product manager na co dzień korzysta z szerokiego wachlarza technik i narzędzi, służących do realizacji wizji i strategii produktu, analizy potrzeb użytkowników, analizy danych i zarządzania zespołem. Pracuje w czterech różnych obszarach: biznesu, technologii, UX i analityki danych (ramka 2).
Dowiedz się więcej o user experience.

Product manager jest najczęściej członkiem zespołu produktowego, w którego skład wchodzą: projektanci UX i UI, badacze użyteczności oraz analitycy danych. Zdarza się również, że należą do niego kierownicy projektu lub scrum masterzy (ramka 3).

Bardzo często product manager stoi na czele zespołu produktowego (np. jako head of product), dlatego powinien też mieć rozwinięte kompetencje menedżerskie.
Typy produktów a rola product managera
Od tego, jakie produkty firma tworzy i dla kogo, zależy to, jak wygląda praca produktowców i zespołów programistycznych. Dwa popularne modele, w których pracują produktowcy, to:
- B2C (business to client) – model wytwarzania produktu na potrzeby klienta indywidualnego.
- B2B (business to business) – model wytwarzania produktu na potrzeby klienta biznesowego, tj. przedsiębiorstwa. (Dowiedz się więcej o modelu business to business)
Jak już wspomniałam, typ produktu ma wpływ na obowiązki i charakter pracy product managera.
PrzykładProjekty w modelu B2B wymagają negocjacji z klientem, tworzenia dodatkowej dokumentacji projektowej, realizacji specjalnych wdrożeń. Z kolei projekty realizowane w modelu B2C wymagają głębokiego zrozumienia zachowań użytkowników i analizy danych, bo tego typu produkty trafiają do szerokiego grona odbiorców.
Wpływ kierownika produktu na wizję i cele biznesowe firmy maleje wraz ze wzrostem wielkości organizacji. Product managerowie w większych firmach korzystają z bardziej zaawansowanych narzędzi i technik niż w start-upach. W małych organizacjach realizacja specjalistycznych rozwiązań produktowych (np. badania rynku) jest często zlecana na zewnątrz.

Przeczytaj jak wykorzystać analitykę do poprawy efektywności projektów.
Idealny product manager
W tej pracy kluczową rolę odgrywają umiejętności miękkie. Idealny product manager powinien także rozumieć rynek oraz wizję i strategię produktu, aby poprawnie ustalać priorytety w projektach i zadaniach. Oprócz tego musi umieć współpracować z zespołem programistycznym, a także mądrze zarządzać wymaganiami interesariuszy podczas pracy nad roadmapą produktu.
Niestety idealny product manager prawdopodobne nie istnieje. Aby być dobrym produktowcem, należy słuchać innych, być otwartym na zmiany i rozwijać zarówno produkt, jak i swoją aktywność w firmie oraz wszystko, co się z tą aktywnością wiąże: procesy, relacje oraz narzędzia. Wszystko traktować jako hipotezę i eksperymentować.
Podsumowanie
Zarządzanie produktem to skomplikowany proces, dlatego product manager powinien współpracować z innymi specjalistami. Sam nie jest w stanie panować nad interesariuszami, strategią, roadmapą, współpracą z IT, analizą danych i do tego prowadzić badań user experience, aby dobrze rozumieć potrzeby użytkowników produktu.
Dlatego do przeprowadzania dokładnych analiz i projektowania użytecznych rozwiązań w dziale produktowym jest potrzebnych wielu innych specjalistów, wspierających product managera.
Ponadto aby product manager mógł się skupić na strategii, celach oraz trendach branżowych, w większych firmach często zatrudnia się product ownerów, którzy skupiają się na pracy z zespołem programistycznym. Ściśle współpracują z product managerem, dzięki czemu rozumieją wymagania i priorytety biznesowe i mogą je uwzględniać w pracy z zespołem programistycznym.
Warto doczytać:
„Analiza zarządzania produktem w projektach informatycznych” – badanie, które przeprowadziłam w ramach pracy naukowej, dostęp online: www.productvision.pl/2017/zarzadzanie-produktem-projektach-informatycznych.
„Product Guide. Podręcznik product managera” – kompendium na temat zarządzania produktem i roli product managera, dostęp online: www.productvision.pl/product-guide-podrecznik-product-managera.
O. Springer, „Efekty zatrudnienia produktowców w startupie – SentiOne case study”, dostęp online: www.productvision.pl/2017/efekty-zatrudnienia-produktowcow-w-startupie-sentione-case-study.

